Quả cầu thông gió và ống thoát mái cần được so sánh theo chức năng, đường khí và điều kiện công trình. Giá mua cao hơn không tự chứng minh thông gió tốt hơn; một phương án rẻ hơn cũng chưa chắc đáp ứng đúng nhu cầu.
Nếu đang chọn turbine, xem các kích thước và kiểu chân quả cầu thông gió Sơn Mỹ. Bài này giúp phân biệt turbine mái với ống thoát thụ động và hệ thống ống có quạt, tránh so sánh những cấu hình khác nhau như cùng một thiết bị.
Phân biệt đúng ba cấu hình trước khi so sánh
- Quả cầu thông gió: có cụm turbine trên mái, tạo đường thoát khí và tận dụng điều kiện thông gió tự nhiên.
- Ống thoát mái thụ động: tạo đường dẫn khí ra ngoài; khả năng làm việc phụ thuộc chênh áp, hình dạng, đầu thoát, đường cấp khí và trở lực.
- Hệ thống ống kèm quạt: dùng quạt tạo chênh áp để vận chuyển khí qua mạng ống. Hiệu quả phải được đánh giá cho cả quạt, ống và các chi tiết của hệ thống.
Ống gió là đường dẫn, còn turbine là một thiết bị ở đầu thoát. Vì vậy, không nên lấy giá một đoạn ống so trực tiếp với giá một bộ quả cầu rồi kết luận về toàn bộ phương án thông gió.

So sánh theo các yếu tố ảnh hưởng đến sử dụng
| Tiêu chí | Turbine mái và ống thoát thụ động | Hệ thống ống có quạt |
|---|---|---|
| Nguồn tạo dòng khí | Gió, chênh lệch nhiệt độ và áp suất theo điều kiện công trình. | Quạt tạo chênh áp; vẫn chịu ảnh hưởng của trở lực hệ thống. |
| Lưu lượng | Thay đổi theo thời tiết, đường khí và cách lắp. | Được xác định từ điểm làm việc của quạt và hệ thống, không chỉ từ lưu lượng quảng cáo. |
| Khí cấp bù | Cần có đường khí vào tương ứng. | Cũng cần đánh giá lượng và đường khí cấp vào. |
| Điện năng | Bản thân cấu hình thụ động không cần điện cấp cho motor. | Cần tính điện năng và cách điều khiển quạt. |
| Bảo dưỡng | Kiểm tra đường thoát, liên kết, chống nước; turbine có thêm cụm quay. | Kiểm tra quạt, động cơ, điện, đường ống và các bộ phận liên quan. |
Vì sao có gió hoặc thấy turbine quay vẫn chưa đủ?
Để trao đổi không khí, cần một đường đi từ cửa lấy khí qua vùng sử dụng tới điểm thoát. Nhà quá kín, cổ bị bó hẹp hoặc vật cản trong đường khí đều có thể hạn chế dòng khí. Tăng số turbine hoặc tăng đường kính một đoạn ống chưa chắc khắc phục được nút thắt ở vị trí khác.
Theo tài liệu về thông gió tự nhiên của Bộ Năng lượng Hoa Kỳ, gió và hiệu ứng ống khói là các động lực của thông gió tự nhiên. Với công trình cụ thể, cần xem thêm vai trò của gió, đối lưu và khí bù.

Dữ liệu cần có để kết luận phương án nào hiệu quả hơn
Một phép so sánh có ý nghĩa cần cùng yêu cầu sử dụng và nêu rõ cấu hình. Với turbine, cần nhận diện model, kích thước cổ và điều kiện thử. Với ống, cần biết tiết diện, chiều dài, đầu thoát, các đoạn chuyển hướng và chi tiết gây trở lực. Nếu có quạt, phải xét thêm điểm làm việc của quạt trong hệ thống.
Cần ghi nhận tốc độ và hướng gió, chênh áp hoặc chênh lệch nhiệt độ, lượng khí cấp vào, vị trí đo và phương pháp đo. Không áp dụng một tỷ lệ hơn/kém cố định cho mọi công trình khi thiếu những thông tin này.
Turbine ngừng quay có thể do ít gió, ma sát hoặc hư hỏng. Điều đó không tự chứng minh lưu lượng bằng không, cũng không chứng minh vẫn đủ thông gió. Nếu có kẹt, rung hoặc tiếng cọ, cần kiểm tra theo hướng dẫn khoanh vùng lỗi quả cầu thông gió.

So sánh tổng chi phí thay vì chỉ giá một thiết bị
Hãy tính đủ giá thiết bị, chân hoặc đầu thoát, chi tiết chuyển tiếp, gia công, vận chuyển, đưa lên mái, lắp đặt và xử lý chống nước. Sau đầu tư còn có kiểm tra, vệ sinh và thay linh kiện khi cần.
Với phương án có quạt, cần cộng phần điện, điều khiển và bảo dưỡng liên quan. Với phương án thụ động, không phát sinh điện cho motor không đồng nghĩa không có chi phí sử dụng. Chỉ so sánh mức tiết kiệm khi các phương án cùng đáp ứng nhu cầu thông gió đã xác định.
Tham khảo cách dự toán chi phí mua và lắp quả cầu. Báo giá cần ghi rõ thuế, vận chuyển, thi công và phạm vi bảo hành áp dụng.

Chọn phương án theo yêu cầu công trình
Công trình muốn tận dụng thông gió tự nhiên có thể cân nhắc turbine hoặc đường thoát thụ động sau khi xem xét đường khí, mái và điều kiện môi trường. Khi cần duy trì lưu lượng tối thiểu trong điều kiện ít gió, cần đánh giá phương án đáp ứng yêu cầu đó.
Nếu có bụi, hơi hóa chất hoặc khí thải cần thu gom tại nguồn, không nên coi một điểm thoát trên mái là hệ thống xử lý hoàn chỉnh. Cần xác định phương án thu gom, vận chuyển và xử lý phù hợp với nguồn phát thải.

Để chọn turbine đang niêm yết, đối chiếu bảng giá quả cầu thông gió D360–D800 và gửi ảnh mái, số đo cùng mục đích sử dụng cho Sơn Mỹ. Sự phù hợp của phương án cần được xác định từ dữ liệu công trình, không chỉ từ giá mua hoặc độ bóng của vật liệu.
54 lượt xem